نقش هیجان‌های تحصیلی مثبت و منفی و کیفیت زندگی در مدرسه در پیش‌بینی شایستگی تحصیلی دانش‌آموزان

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

گروه علوم تربیتی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شهید مدنی آذربایجان، تبریز، ایران

چکیده

زمینه و هدف: پژوهش حاضر با هدف بررسی نقش هیجان ­های تحصیلی مثبت و منفی و کیفیت زندگی در مدرسه در پیش­ بینی شایستگی تحصیلی دانش ­آموزان پایه ششم ابتدایی شهر تبریز انجام شده است
روش‌ها: این تحقیق از لحاظ هدف کاربردی و از لحاظ شیوه اجرا توصیفی از نوع همبستگی بود. جامعه آماری تحقیق حاضر را تمامی دانش ­آموزان پایه ششم ابتدایی شهر تبریز تشکیل دادند که در سال تحصیلی 1404-1403 مشغول به تحصیل بودند که از این جامعه، بر اساس فرمول کوکران و به روش نمونه ­گیری تصادفی چندمرحله ­ای تعداد 324 نفر انتخاب شده و مورد بررسی قرار گرفتند. ابزار گرد­آوری داده ­های پژوهش مقیاس هیجان­ های تحصیلی پکران و همکاران (2002)، پرسشنامه کیفیت زندگی در مدرسه اینلی و بورک (1999) و شایستگی تحصیلی دیپرنا و الیوت (1999) بودند. تجزیه و تحلیل داده ­ها با روش آماری تحلیل رگرسیون انجام گرفت.
یافته‌ها:  هیجان­ های تحصیلی مثبت و منفی و مؤلفه ­های رضایت عمومی، فرصت، پیشرفت و ماجراجویی کیفیت زندگی قادرند تغییرات شایستگی تحصیلی را به طور معناداری در دانش ­آموزان تبیین کنند.
نتیجه‌گیری: بدین ترتیب می­ توان نتیجه گرفت که توجه به هیجان­ های تحصیلی و بالا بودن کیفیت زندگی مدرسه ای و افزایش شایستگی تحصیلی از اهمیت بالایی برخوردار است.  

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The Role of positive and Negative Academic Emotions and Quality of Life in School on Predicting Academic Competence Students

نویسندگان [English]

  • Jafar Bahadorikhosroshahi
  • Forough Farzanmehr
2. MA in educational psychology, Azarbaijan Shahid Madani University, Tabriz, Iran
چکیده [English]

Background and Purpose: This study aimed to examine the role of positive and negative academic emotions and quality of school life (QoSL) in predicting the academic competence of sixth-grade elementary school students in Tabriz.
 Methods: This research was applied in purpose and descriptive-correlational in methodology. The population included all sixth-grade elementary school students in Tabriz during the 2024-2025 academic year. A sample of 324 students was selected using Cochran's formula and a cluster sampling method. Data were collected using the Academic Emotions Scale (Pekrun et al., 2002), the Quality of School Life Questionnaire (Ainley & Bourke, 1992), and the Academic Competence Evaluation Scales (DiPerna & Elliott, 1999). Regression analysis was employed to analyze the data.
Findings: The results indicated that positive and negative academic emotions, along with key QoSL components—general satisfaction, opportunities for future growth, status achievement, and sense of adventure—significantly predicted variations in academic competence among students.
Conclusion: These findings highlight the importance of fostering positive academic emotions and improving school life quality to enhance students' academic competence. Schools should prioritize strategies that promote emotional well-being and engagement to optimize educational outcomes.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Academic competence
  • positive academic emotion
  • quality of life in school
  • Students
  • negative academic emotion